Bơm chìm nước thải: cách chọn công suất và vật liệu
Bơm chìm nước thải là loại bơm có động cơ và buồng bơm kín nước, đặt ngập trực tiếp trong hố thu, bể điều hòa hoặc bể bùn để bơm nước thải chứa chất rắn, rác, bùn. Chọn bơm đúng cần xác định lưu lượng, cột áp, kiểu cánh phù hợp với loại chất rắn, vật liệu chịu ăn mòn và cách điều khiển. Bơm chọn đúng sẽ chạy ổn định, ít tắc và tiết kiệm điện.
Ứng dụng của bơm chìm trong hệ thống xử lý nước thải
- Hố thu, trạm bơm trung chuyển nước thải thô.
- Bể điều hòa bơm sang công đoạn tiếp theo.
- Bơm tuần hoàn nội từ bể hiếu khí về bể thiếu khí.
- Bơm bùn tuần hoàn, bùn dư từ bể lắng.
- Bơm bùn từ bể chứa bùn sang máy ép.
Bước 1: Xác định lưu lượng
Lưu lượng bơm chọn theo lưu lượng giờ lớn nhất cần vận chuyển, không phải lưu lượng trung bình ngày. Ví dụ hệ thống 240 m³/ngày, hệ số giờ cao điểm 2 → lưu lượng bơm hố thu cần khoảng 20 m³/h. Với bơm điều hòa, lưu lượng thường bằng lưu lượng trung bình giờ (10 m³/h) để cấp đều cho hệ sinh học.
Nên lắp tối thiểu hai bơm luân phiên (một chạy, một dự phòng) cho các vị trí quan trọng.
Bước 2: Tính cột áp
Cột áp toàn phần = chênh lệch cao độ hình học + tổn thất đường ống + tổn thất cục bộ (van, co, tê) + áp dư tại điểm xả.
Ví dụ: bơm từ đáy hố thu sâu 4 m lên bể cao 3 m trên mặt đất → chênh cao 7 m; tổn thất đường ống, van ước tính 2–3 m → cột áp yêu cầu khoảng 9–10 m. Chọn bơm có điểm làm việc (lưu lượng, cột áp) nằm gần vùng hiệu suất cao trên đường đặc tính, không chọn bơm quá dư cột áp.
Bước 3: Chọn kiểu cánh bơm
| Kiểu cánh | Đặc điểm | Phù hợp |
|---|---|---|
| Cánh hở / bán hở | Dễ vệ sinh, chịu cặn | Nước thải ít rác sợi |
| Cánh xoáy (vortex) | Cánh lùi vào thân, chất rắn ít chạm cánh, khó tắc | Nước thải nhiều rác, bùn, sợi; hiệu suất thấp hơn |
| Cánh kênh (một hoặc hai kênh) | Hiệu suất cao, cho hạt rắn lớn đi qua | Nước thải thô sau song chắn |
| Cánh cắt (grinder, cutter) | Có dao cắt nhỏ rác | Nước thải có giấy, vải, sợi; công suất nhỏ |
Thông số cỡ hạt rắn tối đa đi qua (free passage) cần phù hợp với loại rác sau song chắn.
Bước 4: Chọn vật liệu
| Bộ phận | Vật liệu phổ biến | Lưu ý |
|---|---|---|
| Thân bơm, cánh | Gang | Phù hợp nước thải sinh hoạt, trung tính |
| Thân, cánh inox | Inox phù hợp | Nước thải có tính ăn mòn, hóa chất nhẹ, thực phẩm |
| Bơm nhựa | Nhựa kỹ thuật | Nước thải axit, kiềm mạnh (theo khuyến cáo nhà sản xuất) |
| Phốt cơ khí | Silicon carbide, carbon, ceramic | Phốt kép, có buồng dầu cho độ bền cao |
| Cáp điện | Cáp chống thấm theo bơm | Không nối cáp dưới nước |
Bước 5: Điều khiển và bảo vệ
- Phao hoặc cảm biến mực nước: mực dừng bơm, mực chạy bơm, mực báo động cao, mực chạy bơm thứ hai.
- Luân phiên bơm để chia đều giờ chạy.
- Bảo vệ quá tải, mất pha, chạy khô; bơm công suất lớn có cảm biến nhiệt cuộn dây, cảm biến rò nước buồng dầu.
- Biến tần khi cần điều chỉnh lưu lượng linh hoạt (bơm điều hòa, bơm tuần hoàn).
Lắp đặt đúng cách
- Dùng khớp nối nhanh kèm ống dẫn hướng để kéo bơm lên bảo trì mà không cần xuống hố.
- Lắp van một chiều và van khóa trên đường đẩy, đặt ở vị trí dễ thao tác ngoài hố.
- Mực nước dừng bơm phải đảm bảo bơm ngập theo khuyến cáo để làm mát động cơ.
- Bố trí bơm ở vị trí thấp nhất, tránh vùng dòng nước đổ trực tiếp gây cuốn khí.
- Có xích hoặc cáp inox để kéo bơm.
Bảo trì định kỳ
- Kiểm tra dòng điện vận hành, so với dòng định mức.
- Vệ sinh rác quấn cánh, kiểm tra độ mòn cánh, buồng bơm.
- Kiểm tra dầu buồng phốt: dầu có nước là dấu hiệu phốt hỏng.
- Đo điện trở cách điện định kỳ.
- Ghi nhật ký giờ chạy, sự cố.
Câu hỏi thường gặp
Bơm chìm hút bùn khác bơm nước thải thường thế nào?
Bơm hút bùn thường có cánh xoáy hoặc cánh kênh lớn, vật liệu chịu mài mòn tốt hơn và có thể có cánh khuấy để đánh tơi bùn trước khi hút.
Vì sao bơm chìm hay bị cháy?
Nguyên nhân phổ biến: chạy khô do phao hỏng, kẹt rác quá tải, phốt hỏng nước vào động cơ, nguồn điện mất pha.
Có nên chọn bơm dư công suất cho chắc?
Không nên quá dư. Bơm làm việc xa điểm hiệu suất cao sẽ tốn điện, rung, nhanh mòn và bật tắt liên tục.
Tư vấn thiết bị cho trạm xử lý
Green World tư vấn lựa chọn, thay thế bơm và thiết bị cho hệ thống xử lý nước thải. Tìm hiểu dịch vụ xử lý nước thải hoặc liên hệ với chúng tôi.
Bài viết mang tính tham khảo; lựa chọn bơm cụ thể cần dựa trên tính toán thủy lực và catalogue của nhà sản xuất.
Tác giả: Thạch bình
Tin xem nhiều
Giải pháp xử lý nước thải xà phòng cho gia đình, doanh nghiệp
Xử lý nước thải rửa xe hiệu quả - công nghệ và quy trình
GIẢI PHÁP XỬ LÝ NƯỚC THẢI THÔNG MINH: NỀN TẢNG CHO SỰ PHÁT TRIỂN BỀN VỮNG CỦA DOANH NGHIỆP
Nước Thải Sau Xử Lý Có Sạch Hoàn Toàn 100% Không? Sự Thật Doanh Nghiệp Cần Biết
CÔNG TY XỬ LÝ NƯỚC THẢI TẠI BÌNH DƯƠNG: GIẢI PHÁP TỐI ƯU CHO CÁC NHÀ MÁY FDI & KHU CÔNG NGHIỆP
