Máy thổi khí con sò: cấu tạo, nguyên lý và bảo trì

Máy thổi khí con sò (root blower, máy thổi khí kiểu Roots) là loại máy thổi khí thể tích dương, dùng hai rotor dạng thùy quay ngược chiều nhau để vận chuyển không khí từ cửa hút sang cửa đẩy. Máy có cấu tạo chắc chắn, lưu lượng ổn định, cột áp phù hợp với bể sâu, nên được dùng rộng rãi để cấp khí cho bể hiếu khí, bể điều hòa và bể chứa bùn trong hệ thống xử lý nước thải.

Cấu tạo máy thổi khí con sò

Nguyên lý hoạt động

Khi rotor quay, không khí ở cửa hút bị nhốt vào khoang giữa thùy rotor và vỏ máy, sau đó được đẩy vòng theo vỏ sang phía cửa đẩy. Bản thân máy không nén khí bên trong như máy nén trục vít; áp suất tăng lên do khí bị đẩy vào đường ống có trở lực (cột nước trong bể, đĩa phân phối khí). Vì là máy thể tích dương, lưu lượng gần như tỷ lệ với tốc độ quay và ít thay đổi theo áp suất – đặc tính rất phù hợp với cấp khí cho bể sinh học.

Máy thổi khí 2 thùy và 3 thùy

• 2 thùy: cấu tạo đơn giản, giá thành thấp hơn, nhưng dòng khí đập mạnh hơn, tiếng ồn và rung lớn hơn.
• 3 thùy: dòng khí êm hơn, giảm xung áp, tiếng ồn và rung thấp hơn, được ưa chuộng trong các trạm gần khu dân cư, tòa nhà.

Ưu điểm và nhược điểm

Ưu điểm

• Lưu lượng ổn định, phù hợp vận hành liên tục 24/24.
• Cột áp đáp ứng tốt bể có độ sâu lớn.
• Cấu tạo bền, dễ sửa chữa, phụ tùng phổ biến.
• Khí cấp không lẫn dầu nếu phớt chặn dầu hoạt động tốt.

Nhược điểm

• Tiếng ồn tương đối lớn, cần buồng hoặc hộp cách âm.
• Hiệu suất năng lượng thấp hơn máy trục vít, turbo ở công suất lớn.
• Cần bảo trì định kỳ dầu, dây đai, lọc gió.

Lịch bảo trì máy thổi khí con sò

Lỗi thường gặp và cách xử lý

• Máy nóng bất thường: áp suất làm việc cao do đĩa phân phối khí tắc, van đóng, lọc gió bẩn hoặc thiếu dầu.
• Tiếng kêu lạ, va đập: mòn bánh răng đồng bộ, hỏng ổ bi, rotor chạm vỏ – cần dừng máy kiểm tra ngay.
• Lưu lượng giảm: dây đai trượt, lọc gió tắc, rò rỉ đường ống.
• Rò dầu: phớt hỏng, đổ dầu quá mức.
• Van an toàn xả liên tục: áp suất hệ thống vượt mức, kiểm tra đường ống và đĩa khí.

Quy trình khởi động và dừng máy an toàn

Trước khi khởi động

• Kiểm tra mức dầu, độ căng dây đai, lọc gió sạch.
• Mở van đầu đẩy về phía bể; không khởi động máy khi van đẩy đóng.
• Quay tay puly vài vòng (khi máy đã ngắt điện) để chắc rotor không bị kẹt.

Khi khởi động

• Chạy máy, theo dõi đồng hồ áp suất và dòng điện trong vài phút đầu.
• Lắng nghe tiếng máy, nếu có tiếng va đập hoặc rung mạnh phải dừng ngay.

Khi dừng máy

• Với hệ thống nhiều máy, khởi động máy dự phòng trước rồi mới dừng máy cần bảo trì để bể không bị gián đoạn cấp khí.
• Ngắt điện, treo biển cảnh báo trước khi bảo trì.
• Kiểm tra van một chiều hoạt động tốt để nước không chảy ngược về máy.

Câu hỏi thường gặp

Máy thổi khí con sò có cần chạy luân phiên không?

Nên chạy luân phiên giữa máy chính và máy dự phòng theo lịch để phân bổ giờ chạy, đồng thời đảm bảo máy dự phòng luôn sẵn sàng hoạt động.

Dùng loại dầu nào cho máy thổi khí?

Dùng đúng loại dầu và cấp độ nhớt theo khuyến cáo của nhà sản xuất; không trộn lẫn các loại dầu khác nhau.

Có thể lắp biến tần cho máy thổi khí con sò không?

Có, nhưng cần đảm bảo tốc độ tối thiểu và khả năng làm mát theo hướng dẫn của nhà sản xuất. Biến tần kết hợp điều khiển DO giúp tiết kiệm điện đáng kể.

Dịch vụ cung cấp và bảo trì thiết bị

Green World tư vấn lựa chọn, thay thế và bảo trì máy thổi khí cho hệ thống xử lý nước thải. Tìm hiểu dịch vụ xử lý nước thải hoặc liên hệ để được hỗ trợ.

Bài viết mang tính tham khảo; luôn tuân thủ hướng dẫn vận hành và bảo trì của nhà sản xuất thiết bị.